Θέλεις πραγματικά να ερωτευτείς… ή φοβάσαι να…;
Οι περισσότεροι άνθρωποι λένε ότι θέλουν μια όμορφη σχέση. Να αγαπήσουν και να αγαπηθούν. Να βρουν έναν άνθρωπο με τον οποίο θα μοιράζονται την καθημερινότητά τους, τις χαρές, τις δυσκολίες, τα όνειρα και τους φόβους τους. Αν τους ρωτήσεις, σχεδόν όλοι θα πουν ότι αυτό επιθυμούν.
Κι όμως, πολλές φορές, όταν η ευκαιρία για μια πραγματική σχέση εμφανιστεί, κάτι μέσα τους κάνει πίσω. Ξαφνικά προβάλλουν αμφιβολίες. «Δεν είμαι σίγουρος αν είναι ο κατάλληλος άνθρωπος», «ίσως να μην είμαι έτοιμος», «ίσως χρειάζομαι περισσότερο χρόνο», «ίσως δεν νιώθω αυτό που θα έπρεπε να νιώθω».
Μερικές φορές όλα αυτά είναι αληθινά. Άλλες φορές, όμως, πίσω από τις αμφιβολίες κρύβεται κάτι βαθύτερο. Ο φόβος της δέσμευσης. Η δέσμευση δεν σημαίνει απλώς ότι αποφασίζω να είμαι με έναν άνθρωπο. Σημαίνει ότι αποδέχομαι να με γνωρίσει πραγματικά. Να δει και τις όμορφες πλευρές μου αλλά και τις αδυναμίες μου, τις ανασφάλειές μου, τις πληγές μου. Σημαίνει ότι αφήνω σιγά σιγά τις άμυνές μου και επιτρέπω στον άλλον να αποκτήσει μια θέση στη ζωή μου…. Και αυτό, όσο όμορφο κι αν είναι, μας κάνει ταυτόχρονα ευάλωτους.
Γιατί όταν αγαπάς πραγματικά, υπάρχει πάντα η πιθανότητα να πληγωθείς. Δεν υπάρχει τρόπος να αγαπήσεις χωρίς να πάρεις αυτό το ρίσκο. Ίσως γι’ αυτό πολλοί άνθρωποι προτιμούν, χωρίς καν να το συνειδητοποιούν, σχέσεις που δεν μπορούν να προχωρήσουν. Ερωτεύονται ανθρώπους που δεν είναι διαθέσιμοι, που ζουν μακριά, που δεν θέλουν δέσμευση ή που για κάποιον λόγο η σχέση μαζί τους μοιάζει εξαρχής δύσκολη. Έτσι διατηρούν ζωντανή την επιθυμία για αγάπη, χωρίς όμως να χρειάζεται να εκτεθούν πραγματικά σε αυτήν.
Δεν είναι υποκρισία, είναι ένας τρόπος προστασίας. Γιατί πολλές φορές ο φόβος δεν είναι η μοναξιά. Είναι η οικειότητα. Η πραγματική εγγύτητα φέρνει στην επιφάνεια όλα όσα έχουμε μάθει για τον εαυτό μας μέσα από τις πρώτες μας σχέσεις. Τον φόβο ότι δεν είμαστε αρκετοί, ότι κάποια στιγμή θα μας εγκαταλείψουν, ότι αν δείξουμε ποιοι πραγματικά είμαστε, ο άλλος θα απομακρυνθεί.
Έτσι, χωρίς να το καταλάβουμε, αρχίζουμε να κρατάμε αποστάσεις. Άλλοτε γινόμαστε υπερβολικά επιφυλακτικοί, άλλοτε βρίσκουμε συνεχώς ελαττώματα στον άνθρωπο που έχουμε απέναντί μας και άλλοτε αποχωρούμε ακριβώς τη στιγμή που η σχέση αρχίζει να γίνεται πιο ουσιαστική. Και μετά πείθουμε τον εαυτό μας ότι απλώς «δεν βρέθηκε ο σωστός άνθρωπος». Βέβαια, υπάρχουν και περιπτώσεις όπου όντως δεν υπάρχει η κατάλληλη συνάντηση. Δεν χρειάζεται να ερμηνεύουμε κάθε χωρισμό ως φόβο δέσμευσης. Όμως αξίζει, κάθε φορά που μια σχέση τελειώνει με παρόμοιο τρόπο, να αναρωτηθούμε αν επαναλαμβάνεται ένα μοτίβο που δεν έχουμε ακόμη δει.
Η αγάπη δεν μας ζητά να πάψουμε να φοβόμαστε, μας ζητά να μη δίνουμε στον φόβο το τιμόνι της ζωής μας.
Ίσως η ωριμότητα στις σχέσεις να μην είναι η βεβαιότητα ότι αυτή η σχέση θα κρατήσει για πάντα. Τέτοια βεβαιότητα δεν υπάρχει. Είναι η απόφαση να μείνουμε ανοιχτοί απέναντι στον άλλον, ακόμη κι όταν γνωρίζουμε ότι η αγάπη δεν συνοδεύεται από εγγυήσεις. Γιατί αυτό είναι το παράδοξο του έρωτα. Όσο περισσότερο προσπαθούμε να προστατευτούμε από το ενδεχόμενο να πληγωθούμε, τόσο δυσκολότερο γίνεται να αγαπήσουμε πραγματικά.
Και ίσως κάποια στιγμή χρειάζεται να αφήσουμε στην άκρη το ερώτημα «κι αν αποτύχει;» και να το αντικαταστήσουμε με ένα άλλο, πολύ πιο ουσιαστικό:
«Αν δεν τολμήσω ποτέ να αφεθώ, θα έχω ζήσει πραγματικά αυτό που τόσο πολύ αναζητώ;»
Γράφει ο Ψυχολόγος – Σύμβουλος Γάμου Γιάννης Ξηντάρας
