ΑΕΙ που ανοίγουν παράθυρο στο αύριο: Όταν το πανεπιστήμιο συναντά την πραγματική οικονομία
Χρήστος Κάτσικας
Για χρόνια ένα από τα μεγαλύτερα παράπονα των νέων απέναντι στο ελληνικό πανεπιστήμιο ήταν απλό: «Σπουδάζω, αλλά δεν ξέρω τι θα κάνω μετά».
Προγράμματα σπουδών που αλλάζουν δύσκολα, περιορισμένη επαφή με τις επιχειρήσεις, πρακτική άσκηση που συχνά αντιμετωπίζεται ως συμπληρωματική δραστηριότητα και πτυχία τα οποία δεν οδηγούν πάντα με σαφή τρόπο σε μια επαγγελματική διαδρομή έχουν δημιουργήσει σε αρκετούς φοιτητές την αίσθηση ενός χάσματος ανάμεσα στο αμφιθέατρο και στον πραγματικό κόσμο.
Υπάρχουν όμως πανεπιστήμια που επιχειρούν να μικρύνουν αυτή την απόσταση.
Η Δυτική Μακεδονία μπροστά στη μεγάλη τεχνολογική αλλαγή
Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας, το οποίο ξεκινά συνεργασία με τη ΔΕΗ, αποκτώντας σημαντικό ρόλο στον αναπτυξιακό και επενδυτικό μετασχηματισμό της περιοχής.
Στο επίκεντρο βρίσκεται το σχεδιαζόμενο giga data center του ομίλου ΔΕΗ σε συνεργασία με την Amazon, μια επένδυση που μπορεί να δημιουργήσει ανάγκες για νέες ειδικότητες, δεξιότητες και ανθρώπινο δυναμικό υψηλής τεχνολογικής κατάρτισης.
Και εδώ βρίσκεται η ουσία της πανεπιστημιακής παρέμβασης.
Ο σχεδιασμός δεν περιορίζεται σε μια γενική συμφωνία συνεργασίας, αλλά προβλέπει αναθεώρηση και εξειδίκευση προπτυχιακών και μεταπτυχιακών προγραμμάτων, ώστε να ανταποκρίνονται σε νέα τεχνολογικά πεδία που ενδιαφέρουν τη ΔΕΗ και τις επενδύσεις που αναπτύσσονται στην περιοχή.
Παράλληλα προβλέπονται προγράμματα επανακατάρτισης, διευρυμένη πρακτική άσκηση και προοπτική συνεργασίας με την AWS/Amazon Academy, με αντικείμενο την εκπαίδευση, την κατάρτιση και την πιστοποίηση πτυχιούχων.
Ακόμη πιο ενδιαφέρουσα είναι η πρόβλεψη για χρηματοδότηση πανεπιστημιακών εργαστηρίων, βιομηχανικών διδακτορικών και δημιουργία θερμοκοιτίδας, στην οποία ομάδες φοιτητών θα επιχειρούν να δώσουν λύσεις σε πραγματικά προβλήματα της βιομηχανίας.
Έτσι η πανεπιστημιακή γνώση παύει να αποτελεί μια άσκηση που ολοκληρώνεται στο εργαστήριο ή στην εξεταστική και δοκιμάζεται απέναντι σε πραγματικές ανάγκες.
Το ΠΑΔΑ και η σχέση με τις επιχειρήσεις
Μια αντίστοιχη κατεύθυνση φαίνεται να ακολουθεί και το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής.
Πανεπιστημιακός του εξωτερικού που συμμετείχε σε πρόσφατη αξιολόγηση του ιδρύματος στάθηκε ιδιαίτερα στη σχέση που έχει αναπτύξει το ΠΑΔΑ με επιχειρήσεις, στελέχη των οποίων συνεργάζονται με το πανεπιστήμιο για την καλύτερη σύνδεση των προγραμμάτων σπουδών με τις ανάγκες της αγοράς εργασίας.
Μέσα από αυτή τη συνεργασία δημιουργούνται επίσης δίαυλοι για πρακτική άσκηση αλλά και επαγγελματική αποκατάσταση των αποφοίτων.
Δεν είναι ίσως τυχαίο.
Το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής δημιουργήθηκε από τη συνένωση των ΤΕΙ Αθήνας και Πειραιά, ιδρυμάτων που για δεκαετίες είχαν έντονο τεχνολογικό και εφαρμοσμένο προσανατολισμό και τροφοδοτούσαν την αγορά εργασίας με εξειδικευμένα στελέχη.
Το πανεπιστήμιο δεν είναι γραφείο εύρεσης εργασίας
Χρειάζεται, βέβαια, μια κρίσιμη ισορροπία.
Το πανεπιστήμιο δεν μπορεί και δεν πρέπει να μετατραπεί σε γραφείο κατάρτισης προσωπικού για επιχειρήσεις. Η αποστολή του είναι ευρύτερη: παραγωγή επιστημονικής γνώσης, έρευνα, καλλιέργεια κριτικής σκέψης, κοινωνική και πολιτισμική ανάπτυξη.
Αλλά εξίσου προβληματικό είναι ένα πανεπιστήμιο που συμπεριφέρεται σαν να μην υπάρχει γύρω του κοινωνία και οικονομία.
Ο φοιτητής δεν επιλέγει μια σχολή μόνο για να αποκτήσει επιστημονική συγκρότηση. Θέλει, εύλογα, να γνωρίζει εάν οι γνώσεις και οι δεξιότητες που αποκτά μπορούν αύριο να του επιτρέψουν να εργαστεί στο αντικείμενό του.
Και αυτό απαιτεί από τις πρυτανικές αρχές και τα τμήματα μια πιο δύσκολη διαδικασία: να παρακολουθούν τις αλλαγές στην οικονομία, να ανανεώνουν τα προγράμματα σπουδών και να δημιουργούν πραγματικές γέφυρες ανάμεσα στη γνώση και στην εφαρμογή της.
Όχι μόνο μεταπτυχιακά
Μέχρι σήμερα, αρκετά ελληνικά πανεπιστήμια φαίνεται να έχουν μεταφέρει μεγάλο μέρος αυτής της προσαρμογής στις μεταπτυχιακές σπουδές, δημιουργώντας συνεχώς νέα, εξειδικευμένα προγράμματα.
Είναι όμως διαφορετικό να προστίθεται ακόμη ένα μεταπτυχιακό και διαφορετικό να ανανεώνεται οργανικά το ίδιο το προπτυχιακό πρόγραμμα, να δημιουργούνται ισχυρές πρακτικές ασκήσεις, να αναπτύσσονται εργαστήρια και να δίνεται στους φοιτητές η δυνατότητα να συμμετέχουν σε πραγματικά ερευνητικά και παραγωγικά προβλήματα.
Εκεί βρίσκεται ίσως και η μεγάλη πρόκληση για τα ελληνικά ΑΕΙ.
Το πανεπιστήμιο του αύριο δεν θα κριθεί μόνο από το πόσα πτυχία απονέμει ή από τη θέση του στις διεθνείς κατατάξεις.
Θα κριθεί και από το αν ένας νέος, όταν περνά την πύλη του στα 18 του χρόνια, μπορεί τέσσερα ή πέντε χρόνια αργότερα να βγει από αυτήν γνωρίζοντας όχι μόνο περισσότερα, αλλά έχοντας και περισσότερες πραγματικές δυνατότητες να χτίσει τη ζωή του.
Το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας και το Πανεπιστήμιο Δυτικής Αττικής δείχνουν ότι ένα τέτοιο παράθυρο μπορεί να ανοίξει. Το ζητούμενο είναι να μη μείνει ανοιχτό μόνο σε λίγα ιδρύματα.
Πηγή άρθρου: www.alfavita.gr

























